CÁC LÀNG GỐM TRUYỀN THỐNG Ở VIỆT NAM

Các làng gốm Việt Gốm Việt Nam từng một thời rất huy hoàng được nhiều nước trên thế giới biết đến, không hề thua kém gốm của Nhật, Trung Quốc hay Hàn Quốc (Triều Tiên). Có thể kể đến như gốm hoa lam, gốm hoa nâu, gốm Bát Tràng, Chu Đậu, gốm Thanh Hà, gốm Thổ Hà, Hương Canh, Phù Lãng, gốm Quảng Đức, gốm Phước Tích, gốm cây Mai, gốm Biên Hòa… Thế nhưng cùng sự phát triển của nền kinh tế thị trường với nhiều vật dụng tiện lợi, rẻ tiền dần thay thế cho đồ gốm sứ nên nhiều làng gốm truyền thống cũng vì thế mà “suy tàn” rồi thất truyền, mất nghề. Điều đó thật đáng tiếc. Có một sự thật, người Việt yêu gốm có khi không biết về gốm Việt như gốm Nhật trên chính đất nước Việt Nam mình vì gốm Việt thì quá ít trong khi các hàng gốm Nhật thì lại quá nhiều và gốm Nhật thì lại đẹp mà giá không quá đắt. Một tín hiệu đáng mừng là thời gian gần đây đã có nhiều nghệ sĩ chuyên và không chuyên, ở làng gốm hoặc cá nhân đã đầu tư, chăm chút cho sản phẩm của mình, gốm Việt đang dần được ưa chuộng trở lại. Tuy nhiên khi về những làng gốm, trò chuyện cùng những người làm gốm tớ mới thấy được còn vô vàn khó khăn với những người làm nghề để duy trì và phát triển làng nghề truyền thống nói chung và nghề gốm nói riêng. Bát Tràng có lẽ vẫn là một trong những làng gốm được biết tới nhiều nhất và còn đang được duy trì mở rộng, tuy nhiên đến Bát Tràng đôi khi tớ không khỏi có cảm giác như kiểu một góc Trung Quốc đang hiện diện nơi đây với những mẫu mã màu sắc “rực rõ”, kiểu dáng na ná giống nhau từ hàng này sang hàng khác. Về Chu Đậu thì không còn thấy gốm men lam thuần túy, sản phẩm đã được hay “bị” cải tiến theo lối hiện đại (cho phù hợp với thị hiếu người tiêu dùng” thì cũng sặc sỡ ánh vàng, hoa văn “lồ lộ”, đó không phải là loại gốm men lam truyền thống từng vang tiếng một thời. Một cảm giác tiếc nuối những nét đẹp truyền thống bị mai một đi (cảm giác của cá nhân tớ, vì tớ thích nét đẹp truyền thống của gốm xưa chứ không phải là những thứ hiện đại bóng bẩy). Hay đến Hương Canh, Phù Lãng, rồi về Thanh Hà, Phước Tích, Lái Thiêu, Biên Hòa… mỗi nơi lại cho tớ những cảm nhận khác nhau về làng gốm, về nghề gốm, về người làm gốm nơi đó. Các bạn có thể đọc thêm những bài viết “Lang thang làng gốm Việt” trên tibisea.com nhé https://tibisea.com/articles/5752601 Có lần dạo quanh cõi màng đọc bài về gốm, tớ bắt gặp một bản đồ làng gốm của bạn Phương Hoa Trần tổng kết, chưa hẳn đầy đủ nhưng bản đồ này cũng giúp ta có cái nhìn tổng quan về những làng gốm của Việt Nam, các bạn cùng xem nhé. Tớ đã lang thang được kha khá các làng gốm trong bản đồ này, tớ sẽ đi tiếp để hiểu hơn về gốm Việt, thêm yêu gốm Việt nhà mình…